ΙΚΕ ή ΕΠΕ; Διαφορές 2026: κεφάλαιο, εισφορές, ευθύνη, φορολογία, διοίκηση, δημοσιότητα, ιστοσελίδα

Η ΕΠΕ ήταν για δεκαετίες η «μικρή κεφαλαιουχική» της ελληνικής αγοράς. Από το 2012 η ΙΚΕ πήρε τη θέση της στις νέες συστάσεις, αλλά χιλιάδες ΕΠΕ λειτουργούν ακόμη και η ερώτηση «να μείνω ΕΠΕ ή να γίνω ΙΚΕ;» — ή, σπανιότερα, «γιατί όχι ΕΠΕ;» — παραμένει. Ο οδηγός συγκρίνει τις δύο μορφές στα σημεία που πραγματικά διαφέρουν.

Συγκριτικός πίνακας

Νομικό πλαίσιο: Ν.4072/2012 vs Ν.3190/1955

Η ΕΠΕ γεννήθηκε το 1955 ως η ελληνική εκδοχή της γερμανικής GmbH: κεφαλαιουχική εταιρεία με προσωπικά στοιχεία, συμβολαιογράφος παντού, αυστηρή τυπικότητα. Ο νόμος της έχει τροποποιηθεί πολλές φορές (κατάργηση ελάχιστου κεφαλαίου, εκσυγχρονισμός το 2018), αλλά η αρχιτεκτονική έμεινε ίδια. Η ΙΚΕ σχεδιάστηκε το 2012 ακριβώς για να αντικαταστήσει την ΕΠΕ στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις: ευέλικτο καταστατικό, ιδιωτικά έγγραφα, ηλεκτρονική σύσταση, ελάχιστο κεφάλαιο συμβολικό. Οι σχετικές διατάξεις του Ν.4072/2012 την ορίζουν ως κεφαλαιουχική εταιρεία με νομική προσωπικότητα, όπου για τα εταιρικά χρέη ευθύνεται μόνο η εταιρεία. Και οι δύο εγγράφονται στο ΓΕΜΗ (Ν.4919/2022) και υπόκεινται στις υποχρεώσεις δημοσιότητας.

Σύσταση: e-ΥΜΣ vs συμβολαιογράφος

Η ΙΚΕ συστήνεται μέσω e-ΥΜΣ με πρότυπο καταστατικό, ηλεκτρονικές υπογραφές και κόστος μερικών δεκάδων ευρώ (ενδεικτικά), συνήθως σε 1-3 ημέρες· συμβολαιογράφος χρειάζεται μόνο αν εισφέρεται ακίνητο ή αν το καταστατικό αποκλίνει ουσιωδώς από το πρότυπο και το επιθυμείτε ως δημόσιο έγγραφο. Η ΕΠΕ παραδοσιακά συστήνεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο· με το πρότυπο καταστατικό είναι δυνατή και η σύσταση μέσω ΥΜΣ ως ιδιωτικό έγγραφο, αλλά κάθε απόκλιση από το πρότυπο επαναφέρει τον συμβολαιογράφο, με αντίστοιχο κόστος και χρόνο. Στην πράξη η διαφορά κόστους στη σύσταση είναι μικρή· η διαφορά είναι στη ζωή της εταιρείας: κάθε τροποποίηση της ΕΠΕ ξαναπερνά από συμβολαιογράφο.

Κεφάλαιο και είδη εισφορών

Στην ΕΠΕ οι εταίροι εισφέρουν μόνο κεφάλαιο — μετρητά ή περιουσιακά στοιχεία με αποτίμηση — και τα εταιρικά μερίδια αντιστοιχούν σε αυτό. Στην ΙΚΕ ο νόμος επιτρέπει τρία είδη εισφορών: κεφαλαιακές (όπως στην ΕΠΕ), εξωκεφαλαιακές (εργασία ή υπηρεσίες προς την εταιρεία, αποτιμημένες στο καταστατικό) και εγγυητικές (Άρθρο 79: ο εταίρος αναλαμβάνει ευθύνη για χρέη της εταιρείας μέχρι ορισμένο ποσό). Αυτό επιτρέπει π.χ. σε έναν συνεργάτη να γίνει εταίρος με «εισφορά» τη δουλειά του, χωρίς να βάλει χρήματα — κάτι αδύνατο στην ΕΠΕ. Δείτε τον οδηγό για τις εισφορές ΙΚΕ. Το κεφάλαιο και το συνολικό ποσό εγγυητικών εισφορών της ΙΚΕ αναγράφονται υποχρεωτικά στα έγγραφά της και στην ιστοσελίδα της (Άρθρο 47 §1 και §2).

Ευθύνη εταίρων και διαχειριστή

Και στις δύο μορφές, για τα εταιρικά χρέη ευθύνεται η εταιρεία με την περιουσία της και οι εταίροι μόνο μέχρι την εισφορά τους. Στην ΙΚΕ, ο εταίρος με εγγυητική εισφορά ευθύνεται επιπλέον μέχρι το ποσό της εγγύησης. Ο διαχειριστής και στις δύο μορφές ευθύνεται προσωπικά και αλληλέγγυα για φόρους και ασφαλιστικές εισφορές της εταιρείας κατά τις σχετικές διατάξεις του ΚΦΔ και της ασφαλιστικής νομοθεσίας (δείτε ευθύνες διαχειριστή ΙΚΕ). Άρα η ευθύνη δεν είναι κριτήριο επιλογής μεταξύ ΙΚΕ και ΕΠΕ — είναι κριτήριο επιλογής ανάμεσα σε κεφαλαιουχική και ατομική ή προσωπική εταιρεία.

Φορολογία και ΕΦΚΑ (ενδεικτικά 2026)

Φορολογικά οι δύο μορφές αντιμετωπίζονται ουσιαστικά ίδια: ενδεικτικά 22% στα κέρδη νομικών προσώπων (ΚΦΕ Ν.4172/2013 Άρθρο 58) και 5% παρακράτηση στα διανεμόμενα μερίσματα (Άρθρο 40 και Άρθρο 64), προκαταβολή φόρου με τον ίδιο κανόνα, διπλογραφικά βιβλία κατά ΕΛΠ. Τα ποσοστά αλλάζουν — επιβεβαιώστε με τον λογιστή. Η πραγματική διαφορά είναι στον ΕΦΚΑ: στην ΙΚΕ ασφαλίζεται υποχρεωτικά ο διαχειριστής (και ο μοναδικός εταίρος σε μονοπρόσωπη), ενώ οι εταίροι που δεν διαχειρίζονται κατά κανόνα όχι· στην ΕΠΕ, κατά κανόνα, ασφαλίζονται οι εταίροι — ανεξάρτητα από το αν διαχειρίζονται. Για εταιρεία με τρεις ή τέσσερις εταίρους-επενδυτές που δεν εργάζονται σε αυτήν, αυτό είναι σημαντικό ετήσιο κόστος υπέρ της ΙΚΕ. Οι λεπτομέρειες της ασφαλιστικής νομοθεσίας (Ν.4387/2016, όπως ισχύει) χρειάζονται επιβεβαίωση από λογιστή.

Διοίκηση, αποφάσεις, μεταβίβαση μεριδίων

• Αποφάσεις εταίρων: στην ΙΚΕ η συνέλευση αποφασίζει με πλειοψηφία μεριδίων, όπως ορίζει το καταστατικό, και μπορεί να λειτουργεί χωρίς φυσική συνεδρίαση. Στην ΕΠΕ ο νόμος απαιτεί κατά κανόνα διπλή πλειοψηφία — πλέον του μισού των εταίρων που εκπροσωπούν πλέον του μισού του κεφαλαίου — κάτι που δίνει στον μικρό εταίρο δύναμη αρνησικυρίας και μπορεί να μπλοκάρει την εταιρεία.
• Διαχείριση: και στις δύο, ένας ή περισσότεροι διαχειριστές, εταίροι ή τρίτοι. Στην ΙΚΕ, αν το καταστατικό σιωπά, διαχειρίζονται όλοι οι εταίροι από κοινού — γι' αυτό ορίζετε πάντα διαχειριστή ρητά.
• Μεταβίβαση μεριδίων: στην ΙΚΕ με ιδιωτικό έγγραφο και καταχώριση στο ΓΕΜΗ· στην ΕΠΕ με συμβολαιογραφικό έγγραφο και καταχώριση στο ΓΕΜΗ. Και στις δύο το καταστατικό μπορεί να θέτει όρους (συναίνεση, δικαίωμα προτίμησης).
• Διάρκεια: η ΙΚΕ είναι ορισμένου χρόνου — αν το καταστατικό σιωπά, ενδεικτικά 12 έτη, με δυνατότητα παράτασης πριν τη λήξη. Η ΕΠΕ έχει επίσης, κατά κανόνα, ορισμένη διάρκεια στο καταστατικό. Και στις δύο, η λήξη χωρίς παράταση οδηγεί σε λύση — βάλτε την ημερομηνία στο ημερολόγιο.

Δημοσιότητα και ιστοσελίδα

Και οι δύο μορφές καταχωρίζουν στο ΓΕΜΗ σύσταση, τροποποιήσεις, διαχειριστές και ετήσιες οικονομικές καταστάσεις, και πληρώνουν ετήσιο τέλος ΓΕΜΗ. Η διαφορά είναι μία και είναι ΙΚΕ-ειδική: το Άρθρο 47 §2 Ν.4072/2012 υποχρεώνει την ΙΚΕ να διαθέτει, εντός μήνα από τη σύσταση, εταιρική ιστοσελίδα με τα στοιχεία της (επωνυμία, έδρα, ΓΕΜΗ, κεφάλαιο, εταίροι, διαχειριστής, κατάσταση εκκαθάρισης, οικονομικές καταστάσεις), με το URL δηλωμένο στο ΓΕΜΗ. Ο Ν.3190/1955 δεν προβλέπει αντίστοιχη υποχρέωση για την ΕΠΕ. Η παράβαση για την ΙΚΕ εμπίπτει στο καθεστώς διοικητικών κυρώσεων ΓΕΜΗ (ΚΥΑ 46982/2025), με δυνατή αναστολή καταχωρίσεων. Για τον πλήρη πίνακα ανά εταιρική μορφή δείτε ΙΚΕ vs ΑΕ vs ΕΠΕ vs ΟΕ: υποχρέωση ιστοσελίδας. Πρακτικά, το κόστος συμμόρφωσης είναι μικρό (από €24/έτος με αυτόματη σελίδα) και δεν αλλάζει την απόφαση ΙΚΕ ή ΕΠΕ.

Πότε έχει νόημα η ΕΠΕ — και η μετατροπή σε ΙΚΕ

Η ΕΠΕ έχει νόημα κυρίως όταν ήδη υπάρχει: έχει ιστορικό, συμβάσεις, άδειες και τραπεζικές σχέσεις στο όνομά της, και το κόστος της τυπικότητας είναι ανεκτό γιατί οι τροποποιήσεις είναι σπάνιες. Επίσης, ορισμένοι ξένοι συνεργάτες αναγνωρίζουν την ΕΠΕ ως «GmbH/Ltd» πιο εύκολα από την ΙΚΕ, αν και αυτό εξομαλύνεται με τα χρόνια. Για νέα εταιρεία, δύσκολα βρίσκεται λόγος να προτιμηθεί η ΕΠΕ από την ΙΚΕ.

Μετατροπή ΕΠΕ σε ΙΚΕ προβλέπεται από τη νομοθεσία για τους εταιρικούς μετασχηματισμούς (Ν.4601/2019) και τις σχετικές διατάξεις του Ν.4072/2012: απόφαση της συνέλευσης των εταίρων με την απαιτούμενη πλειοψηφία, νέο καταστατικό ΙΚΕ, καταχώριση στο ΓΕΜΗ. Η εταιρεία διατηρεί τη νομική προσωπικότητα, το ΑΦΜ και τις συμβάσεις της — δεν λύεται και δεν ιδρύεται νέα. Από την καταχώριση, ισχύουν οι υποχρεώσεις της ΙΚΕ, συμπεριλαμβανομένης της εταιρικής ιστοσελίδας. Συζητήστε με λογιστή και δικηγόρο το κόστος και τυχόν φορολογικές συνέπειες πριν την κίνηση.